Tag Archiv: پایان نامه با موضوع پیشرفت تحصیلی

پیشرفت تحصیلی دانش آموزان و عوامل افت تحصیلی


Widget not in any sidebars
۳- شرایط آموزشی و امکانات مطلوب تحصیلی :
عدم امکانات و تسهیلات مطلوب آموزشی یکی دیگر از عوامل افت تحصیلی دانش آموزان است . کمبود معلمان مجرب و توانا در انتقال مطالب و موضوعهای درس به دانش آموزان ، وجود ضعف در روشهای تدریس و تکیه بر محفوظات ، تراکم جمعیت در کلاس ، فشردگی برنامه های درسی و کمک آموزشی ، دوری مدرسه از محل سکونت و دهها مسئله دیگر در مورد شرایط مطلوب آموزشی و امکانات و تسهیلات تحصیلی از عوامل قابل توجه در ایجاد و افت تحصیلی است .
۴- ارزشیابی :
ارزشیابی یا امتحان به معلم این امکان را می دهد تا در حین آموزش یا بعد از پایان بخشی از کتاب دانش آموزان را ارزیابی کند متأسفانه دانش آموزان امتحان را به عنوان وسیله تهدید کننده یادگیری می دانند که منجر به اضطراب امتحان در دانش آموزان می شود . عدم توجه به پاره ای اصول ارزشیابی ، منجر به روشهای غلط ارزشیابی می شود . که اجرای این روشها ، چیزی جز افت کمی و کیفی تحصیلی به دنبال ندارد .
اغلب سؤالات فرایند های عالی ذهن مانند درک و فهم ما به کار بستن ، تجزیه و تحلیل ، ترکیب و ارزشیابی را مورد سنجش قرار نمی دهند . غالب معلمان در مدارس ابتدایی تنها به پرسش های آخر فصل و یا سؤالاتی را که خود مطرح می کنند بسنده می کنند که این خود باعث حفظ طوطی وار تنها قسمتهایی از کتاب توسط دانش آموز می شود .
۵- کتابهای درسی و مواد آموزشی :
هر جا کمبود کتاب و مواد آموزشی وجود دارد پیشرفت تحصیلی پایین تر است . در فیلیپین وقتیتعداد کتاب درسی دوره ابتدایی از یک کتاب برای ۱۰ دانش آموز به یک کتاب برای دو دانش آموز تغیر یافت درصد قبولی دانش آموزان از ۵۰ به ۷۰ درصد طی یک سال تحصیلی افزایش پیدا کرد .
در مورد مواد آموزشی امکان دسترسی دانش آموزان به کتاب ها از طریق کتابخانه مدرسه نیز مطرح است ، مطالب فولر ( ۱۹۶۷ ) نشان می دهد که هر چه تعداد کتاب هایی که در گوشه اتاقهای درس قرار داده می شود بیشتر باشد میزان پیشرفت دانش آموزان در خواندن بیشتر خواهد بود .
۶- ناهماهنگی برنامه ها و روشهای آموزشی :
برنامه های درسی اگر با نظر کارشناسان و روانشناسان تربیتی تهیه و تنظیم شوند در مطالب به طور واضح خالی از ابهام باشد از عقب ماندگی احتمالی شاگردان جلوگیری خواهد کرد.روش های تدریس نیز باید به تفاوت های فردی وشناخت کامل دانش آموزان به کار رود .
۷- آماده کردن درس و نمره دادن :
دانش آموزان معلمانی که برای آماده ساختن درس و همچنین نمره دادن تکالیف درسی و کار کلاس دانش آموزان وقت می گذرانند نسبت به معلمانی که این کار را انجام نمی دهند نتایج بهتری کسب می کنند .
۸- تقویم و ساعات آموزشی :
هر چه کشوری بتواند ساعات مفید بیشتری را در مدرسه به دانش آموزان اختصاص دهد ، در صورتی که متناسب با علائق و روند رشد دانش آموزان باشد ، توفیق و موفقیت بیشتری به دست خواهد آورد . تعداد روزهای مفید سال تحصیلی بین کشورها از ۱۲۰ روز تا ۲۴۰ روز در نوسان است و تعداد ساعات آموزشی می تواند بین ۴۰۰۰ تا ۱۰۰۰ ساعت در نوسان باشد . ( ماشینی ۱۳۷۰)
تعطیلات سالانه آموزشی در بلغارستان ۸ هفته ، در گینه نو ۹ هفته در فرانسه ۱۶ هفته ، در ژاپن ۱۷ هفته ، در اندونزی ۲۰ هفته و در کویت حدود ۱۸ هفته و در کشور خورمان ایران ۲۰ هفته است . ( زارع ، ۱۳۷۴ ص ۲۶ )
تکالیف درس نیز مورد اهمیت اند . دانش آموزانی که تکالیف درسی بیشتری انجام می دهند در مقایسه با بقیه موفق ترند .
۹- فضای کلاس و تسهیلات مدرسه :
دمای مناسب یکی از ضروریات یک کلاس درس است و در غیر این صورت می تواند به عنوان یک متغیر مزاحم مانع توجه دانش آموزان به معلم و درس شود . بنابراین یک کلاس درس باید از دمای مناسب در فصول سال بهره مند باشد . اگر فضای کلاس برای نشستن و راه رفتن مناسب نباشد ، همچنین اگر فضای کلاس نور کافی نداشته باشد و یا تابلوی کلاس طوری نصب شده باشد که همه به راحتی نتوانند از آن استفاده کنند منجر به افت آموزشی خواهد شد . در مورد نقش تراکم کلاس ( تعداد دانش آموزان کلاس ) مطالعات نشان می هدهد که در کلاس های کم تراکم ، موفقیت دانش آموزان بیشتر نیست ، مگر آنکه کلاس کمتر از ۱۵ نفر باشد که در این صورت امکان آموزش انفرادی فراهم می شود . همچنین می توان اظهار داشت که میزان پیشرفت تحصیلی دانش آموزان در کشورهای صنعتی در کلاس های بیشتر از ۴۵ نفر و در کشورهای در حال توسعه در کلاس های بیش از ۵۵ نفر کاهش می یابد . جالب توجه است که در مقایسه تطبیقی انجام شده بین دانش آموزان پایه ینجم ۱۵ کشور ، کره با تراکم ۶۰ نفر در کلاس و ژاپن با ۴۲ دانش آموز در کلاس ، رتبه اول را به دست آورده اند . بنابراین آنچه در پیشرفت دانش آموزان نقش مهمی ایفا می کند ، تراکم کلاس نیست بلکه چیزی است که در کلاس اتفاق می افتد . در مورد کلاس های با تراکم بیش از ۶۰ دانش آموز هیچ مطالعه ای در دسترس نیست و به نظر می رسد که عدد ۶۰ را بتوان به عنوان تراکم حداکثر به حساب آورد ، مشروط برآنکه اتاق درس به اندازه کافی باشد و معلم قبلا” با شیوه تدریس در این گونه شرایط آشنا شده باشد . ( ماشینی ، ۱۳۷۰)
۱۰ – انتظارات مدرسه از دانش آموزان :

دانش‌آموزان دختر و ویژگیهای شخصیتی

برخی از دانش‌آموزان جای مناسبی برای درس خواندن در خانه ندارند و مجبور می شوند برای پیداکردن مکانی آرام و بدون سرو صدا برای مطالعه به کتابخانه یا مدرسه بروند. با انجام پژوهشی بیشترین مشکلات دانش‌آموزان دختر و پسر دچار افت تحصیلی بالا را شلوغ بودن خانواده و نداشتن مکان مناسب برای مطالعه می‌داند. مطالعه برومر در مورد دانش‌آموزان تهران نشان داد که 48 درصد از دانش‌آموزان جای مناسبی ندارند تا بتوانند با تمرکز حواس در آن به مطالعه بپردازند.(احمدی، احمد ، روانشناسی نوجوانان و جوانان ، تهران ، انتشارات توهه ، 1371)
ن – تغییر محل سکونت:
Widget not in any sidebars

گاهی علت افت تحصیلی، تغییر محل سکونت دانش‌آموز و به تبع آن انتقال از مدرسه‌ای به مدرسه دیگر است. زیرا ممکن است فرد نتواند به سهولت خود را با محیط جدید، دانش‌آموزان و معلمان جدید وفق دهد و مدت زیادی طول می‌کشد تا فرد تغییر وضع موجود را بپذیرد و بتواند با همکلاسان خود ارتباط برقرار نموده، به جمع آنان بپیوندد. اغلب دانش آموزانیکه به شهر و مدرسه‌ای خاص انس گرفته‌اند، وقتی مهاجرت می‌کنند و به شهر و مدرسه دیگری می‌روند، ابتدا نسبت به محیط جدید استرس و نگرانی دارند و مدت زمان زیادی طول می‌کشد تا خود را با محیط جدید سازگار کنند و همین امر ممکن است باعث افت تحصیلی آنان شود.( مرتضوی زاده، 1382)
و- عدم آگاهی والدین از شیوه‌های مطالعه:
ممکن است دانش‌آموز شیوه‌های صحیح مطالعه را نیاموخته باشد و نداند چه موقع، کجا و چگونه باید مطالعه کند. والدین نیز ممکن است زمینه‌های مناسب مطالعه را برای او فراهم نکرده باشند، یا به علت عدم آگاهی از شیوه های صحیح مطالعه، نتواند مهارتهای مطالعه را به او بیاموزند. برخی از والدین به طور مداوم به فرزندان خود می‌گویند درس بخوانید، مطالعه کنید. ولی هرگز نمی‌گویند چگونه مطالعه کنید و روش‌های صحیح مطالعه را نمی‌دانند. به همین دلیل دانش‌آموز یاد نگرفته است که پس از بازگشت از مدرسه باید مدتی استراحت کند، پس مطالعه‌درسی خود را آغاز کند و پس از یک ساعت مطالعه حداکثر نیم ساعت استراحت داشته باشد. اصل پریماک به ما می‌گوید: دانش‌آموز ابتدا باید تکالیف درسی خود را انجام دهد و بعد به بازی و تفریح بپردازد.(نقل از هیلگارد واتکینسون)
ی- بیماری جسمی یا روانی والدین:
بیماری جسمی یا روانی یکی از والدین باعث می شود که دانش‌آموز دچار افسردگی و ناامیدی از درس و مدرسه شود و مدام در این فکر باشد که چگونه پدر یا مادر خود را معالجه کند. بیماری والدین گاهی مانع نظارت صحیح بر درس و رفتار فرزندان می‌شود و ممکن است دانش‌آموز نسبت به درس و کلاس درس بی‌خیال شده، علاقه و انگیزه‌ خود را به ادامه تحصیل از دست بدهد و زمینه را برای افت تحصیلی او فراهم شود.(مرتضوی‌زاده، 1382)
برخی از عوامل فردی و شخصیتی مؤثر در امر پیشرفت تحصیلی:
الف – انگیزش و پیشرفت تحصیلی:
انگیزش یا علاقه به یادگیری در حقیقت ترکیبی از چه چیز آموختن یا چرا آموختن است، بدین معنی که چه چیزی بیاموزیم تا آموختن آن برای ما سودمند و مطلوب باشد. بسیاری از روانشناسان معتقدند که انگیزش مهمترین عامل مؤثر در یادگیری است..
پژوهشهای انجام شده، رابطــه بین استعداد تحصیلی و پیشرفت تحصیلــی را با ضریب‌همبستگی 50% =r نشان داده‌اند. این ضریبی نسبتاً پایین است و نشان می دهد که در میان دانش‌آموزان افرادی یافت می‌شوند که با استعداد کم، پیشرفت چشمگیری دارند و افرادی نیز هستند که با استعداد زیاد، پیشرفت نسبتاً اندکی نصیب آنها می‌شود. این موارد استثناء به ایجاد مفاهیم بیش‌آموزی و کم‌آموزی منجر شده‌اند. این اصطلاحات به پیشرفتی بیشتر یا کمتر از آنچه براساس هوش یا استعداد تحصیلی افراد پیش‌بینی می‌شود، اشاره می‌کنند و برای توجیه یادگیریهای متفاوت دانش‌آموزانیکه هوش مساوی دارند، اما در پیشرفت تحصیلی متفاوتند مورد استفاده قرار می‌گیرند. یکی از عوامل توجیه کننده این مطلب انگیزش است. یادگیرنده کم‌آموز1 کمتر از یادگیرنده بیش آموز2 فعالیت یادگیری می‌کوشد.(علی اکبرسیف، اندازه گیری پیشرفت تحصیلی ، انتشارات آگاه ، تهران ، 1373)
و همین امر باعث پیشرفت تحصیلی متفاوت آنها می‌شود.
ب- خودانگاره1 و پیشرفت تحصیلی
هر فردی در ذهن خود تصویری از خویشتن دارد که آنرا خودانگاره یا خودپنداره می‌نامند. به اعتقاد صاحب‌نظران قسمت عمده ویژگیهای شخصیتی، منش و خصوصیات رفتاری هر فرد به تصویری که از خود در ذهن دارد، یعنی به خودانگاره وی بستگی دارد. در فرآیند آموزش و یادگیری، خودانگاره‌های افراد در مورد استعداد و توانائیهای خود و اینکه مثبت باشد وسازنده و یا منفی باشد و محدود کننده، نقش بسیار مهمی در کیفیت تحصیلات و فعالیتهای آموزشی دارا هستند. اغلب دانش‌آموزان و دانشجویانیکه پیشرفت تحصیلی مطلوبی ندارند و دچار افت تحصیلی می‌شوند، درباره توانائیهای یادگیری خود تصویر ذهنی منفی و محدود کننده دارند، که این تصاویر ذهنی منفی و تضعیف کننده در اثر تصمیم بخشیدن به تجربیات قبلی و نحوه تربیت و آموزش در مراحل زندگی و طی دوران تحصیل بوجود می آیند.
پ- آمادگی:
درصدی از دانش‌آموزان مدارس از بعضی از بیماریهای جسمی و روانی رنج می‌برند، از جمله آنان بیماری صرع می‌باشد که مبتلایان به آن با مشکلات زیادی مواجه هستند وجود حملات این بیماری باعث ضعف روانی دانش‌آموزان می‌گردد. همچنین دانش‌آموزانیکه دچار لکنت زبان هستند از آنجا که نمی‌توانند افکار خود را بازگو کنند دائماً در فشار روانی، اضطراب و تنش به سر می‌برند لذا بیشتر از دیگران افت تحصیلی دارند.(جعفری، مررخه 1379، نقل از مجله پیوند) .
ت- داشتن هدف
مهمترین اصل در موفقیت، این است که اهداف فرد از تحصیل به طور گویا و روشن مشخص شود و برای رسیدن به این اهداف برنامه‌ریزی صورت گیرد.(سیف، 1373)
ث- برنامه ریزی کردن

بی سوادی یا کم سوادی والدین و عوامل درون سازمانی

« کیفیت تدریس » که عواملی چون چهار چوب بندی موضوع یادگیری ، مؤثر بودن طرز ارائه درس و مهارت معلم و مدرس ، سطح آنرا تعیین می‎کنند .
Widget not in any sidebars

این دو متغیر نه تنها با یکدیگر ارتباط دارند و در یکدیگر تأثیر می‎گذارند، بلکه با سه عامل مرتبط با زمان نیز بستگی نزدیک دارند. بلوم ( 1974) توجه محققان را به ارتباط یافته‎های انجمن با تأثیر عامل « زمان » در یادگیریهای مدرسه‎ای جلب کرد و از آن زمان بتدریج ، اهمیت زمان بعنوان یک عامل کلیدی در یادگیری مورد قبول قرار گرفته است .
عوامل مؤثر بر پیشرفت تحصیلی:
عوامل متعددی در پیشرفت تحصیلی دانش‎آموزان نقش دارند که از جهت میزان کنترل فرد، این عوامل را می‎توان به دو دسته تقسیم کرد. یک دسته عوامل محیطی است و دسته دیگر عوامل فردی و شخصیتی است . عوامل محیطی مانند معلمان ، خانواده ، دوستان ، رسانه‎های جمعی و سایر شرایط و امکانات محیطی لازم برای تحصیل می‎باشند، و عوامل شخصیتی و فردی مانند سطح هوش و فرد ، توانایی‎ها و استعدادهای مختلف ، رغبت ها وانگیزه‎ها، معلومات و مانند اینها می‎باشند. از جهت میزان تأثیر گذاری نظام آموزشی و پرورشی کشور بر پیشرفت تحصیلی و یا افت تحصیلی دانش آموزان می‎توان دو دسته عوامل درون سازمانی و برون سازمانی را ذکر کرد . عوامل درون سازمانی بر می‎گردد به سیاستهایی که توسط وزارت آموزش و پرورش تدوین و اجرا می‎گردد مانند محتوی کتب درسی، بخشنامه‎ها ، شیوه‎های گزینشی و استخدام معلمان و مانند اینها و عوامل برون سازمانی آن عواملی هستند که وزارت آموزش و پرورش کنترل چندانی بر آنها ندارد مانند تأثیر خانواده ، دوستان ، مسائل اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی .
یکی از عوامل محیطی که تأثیر به سزایی در پیشرفت تحصیلی دارد ، خانه و خانواده است که اشاره به شاخصهای خانواده ضروری است.
شاخصهای خانواده و تأثیر آن در پیشرفت تحصیلی :
تأثیر خانواده به عنوان یکی از مهمترین و با نفوذترین عوامل رشد شخصیت فرض می‎شود و به همین میزان در بررسی منابع مشکلات دانش‎آموزان باید خانواده مورد بررسی قرار گیرد. مختصات محیط خانواده از ابعاد گوناگون چون ساخت و ارزشهای حاکم ، نحوه انتظارات و توقعات از فرزندان ، روابط درون‎گروهی و برون‎گروهی خانواده ، پایگاه اجتماعی و فرهنگی و اقتصادی، حجم خانواده و تعداد فرزندان ، شخصیت و منش خانواده و سایر عوامل قابل بررسی می‎باشد.
الف : محیط خانواده :
صاحب نظران روان‎شناسی و علوم تربیتی یکی از مهمترین نهادهای مؤثر در تربیت و رفتار آدمی را سازمان خانواده می‎دانند. زیرا محیط خانواده اولین و بادوام‎ترین عامل در تکوین شخصیت کودکان و نوجوانان و زمینه ساز رشد جسمانی ، اخلاقی ، عقلانی و عاطفی آنان است. علاوه بر آن اهمیت خانواده و نقش آن در تربیت کودکان تقریبأ در تمامی کتب روانشناشی ، تعلیم و تربیت و ….. به طور مستقیم و غیر مستقیم مورد بحث و بررسی قرار گرفته و طبعأ در هر نوشته‎ای این موضوع از بعد یا ابعاد خاصی مطرح شده است .( مرتضوی‎زاده ،نشریه ماهنامه آموزشی پیوند ، شماره 288، 1382)
نظام حاکم در خانواده با برخورداری از ارزشها و خواسته‎های ویژه‎اش در کودک تأثیر به سزایی می‎گذارد که از ارزشهای اجتماع بزرگ دور نیست و در اجتماعی شدن و فرهنگ پذیری کودک نقش عمده‎ای بازی می‎کند . پدر و مادر در مقابل جامعه مسئولیت دارند و فرزندان آنها عضو جامعه فرد است و می‎بایست فرد سالم و موفق تحویل جامعه گردد.
ب- جو عاطفی و روانی خانواده :
منظور از جو عاطفی خانواده ، نحوه ارتباط و طرز برخورد افراد یک خانواده با هم است . نظر افراد خانواده نسبت به هم و علاقه آنها به یک دیگر و چگونگی دخالت آنها در کارهای هم و همکاری یا رقابت آنها با یکدیگر ، نحوه ارتباط ایشان را نشان می‎دهد ، هر خانواده‎ای برخوردار از شکل خاصی از فضای روانی – عاطفی است که تعیین کننده نوع رفتارها و روابط بین اعضای آن است. نحوه ارتباط والدین با یکدیگر و با دیگر اعضای خانواده و امنیت یا عدم امنیت در خانه اثر مستقیم بر روی کودکان دارد.
ج- بی سوادی یا کم سوادی والدین:
یکی از عواملی که در افت تحصیلی دانش آموزان تأثیر زیادی دارد، بی سوادی یا کم سوادی والدین است. زیرا بی سوادی یا کم سوادی والدین هم از نظر درک وظایف مدرسه، برنامه‎های آن و تداوم حضور مرتب دانش آموزان در مدرسه مشکلاتی برای تحصیل آنان فراهم می‎کند ، و هم از نظر ناتوانی آنان در کمک فکری و عملی به امور برنامه درسی دانش آموزان در منزل ، از پیشرفت مناسب تحصیلی فرزندان می‎کاهد. والدین باسواد علاوه بر نقش کمک‌رسانی در آموزش فرزندان خود الگوی منسجمی از یک فرد با سواد نیز به شمار می‎آیند. (نشریه ماهنامه آموزشی ، پیو.ند 288 مرتضوی‎زاده،1382)
د. وضعیت اقتصادی خانواده:
پژوهشگران در نتیجه تحقیق دریافته‌اند افرادیکه به خانواده‌های نیازمند محله‌های فقیرنشین تعلق داشته‌اند غالباً از لحاظ یادگیری و پیشرفتهای درسی از خانواده‌های طبقه متوسط، وضعیت تحصیلی پایین‌تری داشته‌اند.
فقر اقتصادی خانواده توان اولیا را در تأمین بهداشت، خوراک و پوشاک مناسب، کتب و وسایل کمک آموزشی به صفر می‌رساند و دانش‌آموز گاه تأمین لوازمی همچون پرگار، خط‌کش و گونیا که جزء لوازم درجه دوم آموزش‌اند، ناتوان است و گاهی نیز بدون داشتن قلم و دفتر و یا لباس کهنه و مندرس و با رنگی پریده و چشمانی گودافتاده در کلاس درس حاضر می‌شود. (مرتضوی‌زاده، 1382)
کودکان و نوجوانان خانواده های مرفه و ثروتمند برایشان دشوار است که از حال و روز کودکان نیازمند و فقیر آگاهی یابند. این کودکان بی‌نوا که از غذا و لباس کافی و مسکن شایسته‌ای برخوردار نیستند کمتر به دانش اندوزی و پیشرفتهای درسی علاقه نشان می‌دهند. بسیاری از آنها تکلیفهای خود را انجام نمی‌دهند، به درس و سخنان معلمان کمتر توجه می‌کنند، بیشتر پرخاشگر و کینه‌توزند و برای تحصیل و یادگیری دارای انگیزه کمتری هستند.
ه . ناکافی بودن امکانات خانواده:

عوامل تأثیر گذار بر پیشرفت تحصیلی و ارزشیابی پیشرفت تحصیلی


Widget not in any sidebars

سلیه معتقد است که هدف نهایی بشر شکوفا شدن هر چه بیشتر وجود اوست، بر اساس ساخت وجودیش. این مقصدی است که باید پایه و اساس همه فعالیت‌های او باشد. اگر فرد برای رسیدن به وجود مطلق و خالق خود ویا هماهنگی با طبیعت و جامعه تلاش می‌کند، لازم است تعادلی بین هدفهای کوتاه مدت و دراز مدت خود به وجود آورد ؛ یعنی ایجاد نوعی تعادل بین کاشتن و درو کردن، به نحوی که وجود او اجازه می‎دهد .می‌توان گفت بحث تعادل کاشتن و درو کردن اخیر، در واقع به محدودیتهای بدن اشاره دارد . محدودیتهای بدن در برابر فشار روانی می‎تواند با ظرفی مقایسه شود که هر یک از ما درون بدن خود داریم . هر فردی ظرفیت خاصی برای فشار روانی دارد. بنابراین همه ما ظرف فشار درونی 1 ،با شکل و اندازه متفاوت داریم چون هر ظرف می‎تواند تنها مقدار معینی مایع را در خود جای دهد. همین مسأله شیوه‎ای آسان بدست می‎دهد تا تصوری از محدودیتهای بدن خود را در برابر تحمل فشار روانی داشته باشیم .
( به نقل از پاول و انرایت )
هدف البته این نیست که از استرس به کلی دور باشیم. این نه ممکن است و نه مطلوب . برای اینکه فرد بتواند به حدنصاب ارزش وجودی خود برسد آنرا شکوفائی دهد و تحقق بخشد ، لازم است که در ابتدا سطح مطلوب استرس را در خود بشناسد و سپس از انرژی ذخیره برای سازگاری به نحو مطلوب و سودمند ، استفاده کند، البته تا حدی که با ظرفیت جسمی و روانی فرد منطبق باشد .
تعاریف و نظریهای پیشرفت تحصیلی :
در خصوص پیشرفت تحصیلی ، مطالب بسیاری وجود دارد و هر کدام پیشرفت تحصیلی را به نوعی تعریف کرده‎اند .
برخی از تعاریف پیشرفت تحصیلی بدین قرار است :
پیشرفت تحصیلی در لغت به معنی ارتقاء و ترقی معنی می‎شود . ( گروسی ، 1378)
پیشرفت تحصیلی عبارت است از فعالیت‎های آموزشی و کوششهای یادگیری دانش آموزان برای رسیدن به هدفهای آموزش و نتایج مطلوب .
منظور از پیشرفت تحصیلی میزان فعالیت درس شاگرد است که به وسیله معلمین از طریق نمرات امتحانی آنها ارزش‎یابی می‎شود و نتیجه آن به صورت معدل کل درسی دانش آموزان ارائه می‎گردد. ( خلفی ، 1377)
برای اینکه مفهوم پیشرفت تحصیلی روشن شود ابتدا باید مفهوم افت تحصیلی را که واژه‎ای در مقابل آن به شمار می‎آید ، روشن کرد . افت تحصیلی ، افت عملکرد تحصیلی و درسی دانش آموز از سطحی رضایت بخش به سطحی نامطلوب است . چنانچه فاصله قابل توجهی بین استعداد بالقوه و استعداد بالفعل فرد در فعالیت درسی مشهود باشد، چنین فاصله‎ای را افت تحصیلی می‎نامند.
روشن است که افت تحصیلی فقط در مردودی و یا تجدیدی خلاصه نمی‎شود و در مورد هر دانش آموزی که یادگیریهای او کمتر از توان و استعداد بالقوه و حد انتظار باشد ، صدق می‎کند. بنابراین حتی دانش آموزان تیز هوش نیز ممکن است دچار افت تحصیلی گردند. با روشن شدن مفهوم افت تحصیلی اکنون می‎توان مفهوم پیشرفت تحصیلی را به صورتی شفاف دریافت . چنانچه آموخته‎های آموزشگاهی فرد متناسب با توان و استعداد بالقوه او باشد و در یادگیری فاصله‎ای بین توان بالقوه و بالفعل او نباشد، می‎توانیم بگوییم که دانش آموز به پیشرفت تحصیلی نائل گردیده است.
مدل کارول در یادگیری مدرسه‎ای
مدل یادگیری مدرسه‎ای که بوسیله کارول در سال 1963 ارائه شد ، پایه و اساس بسیاری از بحثهای نظری در مورد عوامل تأثیر گذار بر پیشرفت تحصیلی بوده است . مطالعات انجمن بین‌المللی ارزشیابی پیشرفت تحصیلی فرصتهای آزمون این تئوری و مدلهای استنباط شده از آن را فراهم کرد و موجب شد که به طور تجربی مورد آزمایش قرار گیرد .( به نقل از کیوز1 1991)
کارول بمنظور پیش بینی موفقیت در یادگیری‎های مسائل پیچیده این مدل را تهیه کرد .سه « متغیر مرتبط با زمان2 » در این مدل تعیین شده‎اند که عبارتند از :
1. متغیر « استعداد» : که عبارت است از مقدار زمانی که یک دانش آموز نیاز دارد تا یک موضوع خاصی را به اندازه معیار تعیین شده بیاموزد به شرط آنکه انگیزه و امکانات مناسب برای یادگیری وجود داشته باشد و کیفیت تدریس نیز در حد مطلوب تأمین شده باشد.
متغیر « پشتکار و ثبات قدم 1» : که عبارت است از مقدار زمانی که یک دانش آموز علاقه مند است برای آموختن صرف کند.
متغیر « فرصت یادگیری 2 » : که عبارت از مقدار زمانی است که برای یادگیری یک موضوع خاص در اختیار یادگیرنده قرار می‎گیرد.
علاوه بر این ، دو متغیر دیگر نیز در این مدل مورد توجه بوده است که با زمان ارتباطی ندارد و عبارتند از :
متغیر « قدرت درک آنچه از تدریس بر می‎آید » که به کیفیت تدریسی که ارائه می‎شود بستگی دارد .

عوامل مؤثر در پیشرفت تحصیلی و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان


Widget not in any sidebars

بیان مسأله:
همه معلمین در طول زندگی حرفه‌ای خود همواره با دانش آموزانی مواجه شده‌اند که علیرغم شروع خوب و مناسب فعالیتهای تحصیلی و کسب مدارج ممتاز و عالی در پایه‌های تحصیلی با افت عملکرد تحصیلی مواجه شده‌اند. و برای کمک به این دسته از دانش‌آموزان، دنبال علت و راهکار می‌گردند. والدین آنها نیز برای جلوگیری از افت هرچه بیشتر آنها طالب راهکارهای عملی هستند. حتی گاهی خود دانش‌آموزان نیز با مراجعه به مشاورین از وضعیت تحصیلی خود رضایت نداشته و ابراز ترس و نگرانی می‌کنند و افت تحصیلی و شکست تحصیلی، مسائل فردی و شخصی زیادی برای یادگیرنده ایجاد می‌کند، مسائلی از قبیل مشکلات عاطفی، روانی مانند استرس. در تحقیق موجود، محقق سعی دارد بداند که آیا رابطه‌ای بین فشار روانی و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان دختر و پسر مقطع متوسطه شهرستان ابهر وجود دارد؟ و اگر رابطه‌ای وجود دارد، این رابطه تا چه حد و چگونه است؟
اهمیت و ضرورت تحقیق:
به طور قطع سلامت روانی و پیشرفت تحصیلی دانش‌اموزان برای متوّلیان تعلیم و تربیت و سیاستگذاران سلامت و بهزیستی ، قابل توجه و اهمیت است. همچنین والدین نیز، سلامت روانی و پیشرفت تحصیلی فرزندان خود را خواهان می‌باشند. سالانه هزینه‌های هنگفتی صرف آموزش و پرورش فرزندان این آب و خاک می‌گردد و اگر مسئولین در جهت رشد و توسعه تعلیم و تربیت سرمایه‌های این مملکت ناتوان باشند، آینده کشوربه مخاطره خواهد افتاد. بنابراین ضرورت دارد که با توجه به عوامل مؤثر در پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان، در محقق ساختن اهداف آموزش و پرورش کوشا باشیم. لذا توجه به زندگی پراسترس جامعه کنونی و اینکه آیا رابطه‌ای بین فشارهای روانی و پیشرفت تحصیلی وجود دارد یا نه، می‌تواند کمکی در رسیدن به این هدف باشد.
اهداف تحقیق:
هدف کلی: محقق سعی دارد در این تحقیق به بررسی رابطه بین فشار روانی با پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان دختر و پسر مقطع متوسطه شهرستان ابهر بپردازد.
هدف کاربردی: با تشخیص رابطه فشار روانی و پیشرفت تحصیلی، می‌توان با استفاده از شیوه‌های درست تحصیلی و تربیتی در خانواده ها و نیز در مدارس به هرچه بیشتر پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان کمک نمود.
سؤالات تحقیق:
الف- سؤال اصلی تحقیق:
آیا بین فشار روانی و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دختر و پسر دبیرستانهای شهرستان ابهر رابطه‌ای وجود دارد؟
ب- سؤالات فرعی تحقیق:
آیا پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان دختر و پسر متفاوت است؟
آیا فشار روانی بین دانش‌آموزان دختر و پسر مقطع متوسطه در شهرستان ابهر متفاوت است؟
آیا بین فشار روانی و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان پسر رابطه وجود دارد؟
آیا بین فشار روانی و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان دختر رابطه وجود دارد؟
آیا فشار روانی دانش‌آموزان در پایه‌های مختلف تحصیلی متفاوت است؟
فرضیه‌ها:
بین میزان فشار روانی دانش‌آموزان متوسطه دختر و پسر شهرستان ابهر تفاوت وجود دارد.
بین میزان فشار روانی و میزان پیشرفت تحصیلی دانش آموزان پسر دوره متوسطه رابطه وجود دارد.

کارشناسی ارشد و پیشرفت تحصیلی


Widget not in any sidebars

به پژوهشگران علاقمند پیشنهاد می شود:
درصورت امکان جریان تحول اسناد بررسی گردد ودر مقاطع سنی مختلف اسنادها مورد تحقیق قرار گیرند
رشته های مختلف تحصیلی مانند ریاضی ، تجربی ، علوم انسانی و فنی حرفه ای و هنرستان در برنامه تحقیق وارد شودوبا هم مقایسه گردد.
در زمینه اسناد درمانی و تأثیر آن بر روند پیشرفت تحصیلی تحقیق گردد.
اسناد در حوزه های مردانه (تکالیف مردانه) وحوزه های زنانه (تکالیف زنانه) که با فرهنگ جامعه مورد پژوهش مطابقت دارد ، مورد بررسی قرار گیرد .به عبارتی بررسی تأثیر فرهنگ برروی رابطه جنسیت واسناد مورد پژوهش قرار گیرد.
در صورت امکان علاوه بر استفاده از پرسشنامه ازمصاحبه نیز استفاده شود.
منابع فارسی
احدی ، حسین .(1373).بررسی اسنادهای علی در دانشجو معلمان دختر وپسر مراکز تربیت معلم مشهد. پایان نامه کارشناسی ارشد ، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران.
بال ، ساموئل .(1373). انگیزش در آموزش و پرورش (ترجمه علی اصغر مسدد). تهران: انتشارات دانشگاه شیراز (تاریخ انتشار به زبان اصلی1994 ).
بیابانگر ، اسماعیل .(1370).بررسی رابطه بین مفاهیم کنترل و عزت نفس و پیشرفت تحصیلی پسران سال سوم دبیرستان های شهر تهران، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه علامه طباطبایی ، دانشکده روانشناسی .
سرمد، بازرگان و حجازی. (1379) روشهای تحقیق در علوم رفتاری. تهران: نشرآگاه.
سیف ، علی اکبر .(1379).روانشناسی پرورشی (روانشاسی یادگیری و آموزش). تهران : نشر آگاه.
خداپناهی ، محمد کریم .(1379).انگیزش وهیجان. تهران : نشر سمت.
خیر ، محمد .(1370).بررسی خودادراکی موفق وناموفق در بین گروهی از دانش آموزان دوره راهنمایی شیراز. مجله علوم اجتماعی وانسانی دانشگاه شیراز ، شماره 1‚2 ،صفحات 145‚130.
کریمی ، یوسف .(1375).روانشاسی اجتماعی آموزش و پرورش . تهران : نشر ویرایش .
لوک بلار، ژوزه دزیل ولوک لامارش .(1380).روانشاسی اجتماعی (ترجمه حمزه گنجی).تهران : نشر ساوالان (تاریخ انتشار به زمان اصلی 1999).
منابع انگلیسی
Abramson , Lyn Y.(1988). Social cognition and clinical Psychology. New york London.
ABRAMSON , L .Y , Seligman , M..E.P , Teasdale j. (1978). Learned helpessness in humans : critique and reformolation.
Journal of abnormal psychology , 87, 49- 47
Ames , R , Lau , S .(1982). An attributional analysis of student help- Seeking in academic Settings. Journal of educational psychology , 47, 414- 423.
Bartal , D.(1978). Attribution analysis of Achievement related Behaviour Of Educational research , 48 , 259-271.
Baron , Robert , A . (1992). Psychology. Allyn , Balon.
Beyer, s. (1995). Maternal employment and children’s academic achievement : Parenting style as mediating variable , 15, 212- 253.
Beyer , s. , Bowden , E. M.(1997). Gender differences in self- perception’s Convergent evidence from three measures of accuracy and bias. Personality and social psychology Bulletin, 23, 157- 172.