دانلود مقاله موقعیت جغرافیایی و گیاهان دارویی

گل ها و گیاهان، خاموش ترین موجودات و در عین حال گویاترین مظهر قدرت و عظمت آفرینش هستند. هر برگی از این موجودات زیبا، کتاب بزرگی در وصف توحید است. گل ها و گیاهان نه تنها با الوان و اشکال بدیع و بی بدیل خود سفره ی طبیعت را زینت می بخشند بلکه آن را چنان سرشار از نیروی حیاتی می سازند که هیچ بساطی را یارای رقابت با آن نیست (2).
Widget not in any sidebars

از صد ها قرن پیش، در روزگاران کهن و از دورانی که بشر به صورت انسان امروزی در صحنه ی حیات و زندگی خودنمایی داشت و برای بقای خود مبارزه می کرد به موازات تلاش برای تهیه ی غذا و پوشاک به حفظ سلامت خود نیز می اندیشید. تفکر برای تامین سلامت و یافتن روش هایی برای سالم زیستن که بعدا به علم طب معروف شد، مسلما در ردیف اولین دغدغه های فکری انسان بوده است. تلاش برای سالم زیستن و علم طب دارای ابعادی وسیع به در ازای تاریخ خلقت انسان است (19).
در طول تاریخ استفاده از گیاهان دارویی دارای پیشینه ای بسیار گسترده است. مصری ها و چینی ها از اولین اقوامی بوده اند که از سال ها پیش از میلاد مسیح از گیاهان به عنوان دارو استفاده می کردند. چینی ها و ژاپنی ها معتقدند که اطلاعات طبی آنان بر پایه ی طب گیاهی از صد ها قرن قبل وجود داشته و مدارک تاریخی در دسترس آن ها نشان می دهد که از سه هزار سال قبل از میلاد مسیح باغ ها و مزارع بزرگی برای پرورش گیاهان طبی در آن کشور ها احداث می شده است (19).
آغاز کاربرد وسیع گیاهان دارویی و رونق و گسترش آن ها در کشور های شرقی به خصوص در دوره اسلامی به زمانی که شرق به کارها، نوشته ها و ترجمه های آثار بقراط، جالینوس و کتاب های دیوسکورید و پلین کهن و دیگران دسترسی یافت، مربوط می شود (9).
در ایران در دوران هخامنشی طب گیاهی گسترش چشمگیری داشته و اضافه بر تجربیاتی که در کشور بوده از دست یافته های یونانی نیز استفاده می شده است (19).
ایران از لحاظ آب و هوایی، موقعیت جغرافیایی و زمینه رشد گیاهان دارویی یکی از بهترین مناطق جهان محسوب می شود و در گذشته هم منبع تولید و مصرف گیاهان دارویی بوده است (10).
در دو قرن گذشته، با پیشرفت علم شیمی، با الگو گیری از مواد طبیعی، مواد با ارزش دارویی متعددی در آزمایشگاه ساخته شده و از این طریق خدمات شایانی به جامعه شده است. از طرفی با گسترش وسیع دارو های شیمیایی استفاده از گیاهان دارویی کاهش یافته ولی با ظهور مشکلاتی از جمله عوارض جانبی ناشی از مصرف بسیاری از مواد شیمیایی مجددا گرایش به استفاده از گیاهان دارویی در دهه های اخیرزیاد شده است. این در حالی است که حتی در افول استفاده از گیاهان دارویی بسیاری از افراد سنتی در تمام جهان جهت درمان اولیه ی بیماری های خود از گیاهان دارویی استفاده می کرده اند (1).
2-5 معرفی گیاه آویشن دنایی
جنس آویشن یا آزوبه از خانواده نعناییان در بر گیرنده تقریبا 215 گونه ی علفی پایا و درختچه ای کوچک در دنیا است و منطقه مدیترانه به عنوان مرکز این جنس معرفی شده است (20 و 34).
در ایران 14 گونه مختلف از این جنس در بخش های مختلف کشور رویش طبیعی دارد که در این میان 4 گونه daenansis T. (با دو زیر گونه T. daenensis subsp. Daenensis و T. daenensis (subspl.ancifolius، T. carmanicus، T. persicus و T. trautvetteri انحصاری ایران هستند (20 و 28).
گیاه جنس آویشن به صورت وسیع در مناطق مختلف جهان به عنوان نوشیدنی، طعم دهنده غذا و داروی گیاهی به کار می رود (20).
از جمله مواردی که از گیاه آویشن در طب سنتی استفاده شده است می توان به هضم کننده، باد شکن، ضد عفونی کننده، تسکین درد دندان، مطبوع کننده فراورده های غذایی و دارویی و به عنوان بخور در سرماخوردگی اشاره کرد (10).
خواص دارویی گیاهان جنس آویشن باعث شده تا این گیاهان از معروف ترین و متداول ترین گیاهان در بین مردم سراسر دنیا باشند.
گونه ی Thymus daenensis گونه ای آویشن است که گیاهی پایا، پرساقه و به صورت بوته های بالشتی در بن و پایه ی چوبی است (3). در ایران این گیاه را با نام های محلی آویشن دنایی و اوشون کوهی می شناسند. آویشن دنایی به طور معمول در دامنه ی کوه های مرتفع رشد می کند (24).
از جمله ترکیبات اصلی گیاه آویشن دنایی می توان به تیمول پاراسایمن بتا کاریوفیلین کارواکرول و گاما ترپینن اشاره کرد (20 و 3 ).

فصل سوم
« مواد و روش کار »

3-1 تهیه و شناسایی گیاه
گیاه آویشن دنایی در فصل تابستان از دامنه های کوه جهان بین واقع در استان چهار محال و بختیاری جمع آوری شد. مجموعه ی جمع آوری شده در مرکز تحقیقات گیاهان دارویی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرکرد مورد شناسایی قرار گرفت و صحت نام علمی مربوط به گیاه
(Thymus daenensis Celak) تایید گردید.