دانلود مقاله درمان و پیشگیری و گیاهان دارویی

کشف دو ایزوفرم سیکلواکسیژناز(سیکلواکسیژناز ـ 1 و سیکلواکسیژناز2 ـ(سبب فهم بیشتر نحوه اثر و اثرات نامطلوب بالقوه داروهای ضد التهاب غیر استروییدی شده است.
Widget not in any sidebars

سیکلواکسیژناز ـ 1 در تمام بافت های بدن بیان شده و تشکیل پروستوگلاندین های ساختاری را که مسئول انواع اثرات فیزیولوژیک طبیعی از قبیل انعقاد خون، حفظ مخاط دستگاه گوارش و حفاظت کلیه ها از آسیب افت فشار خون هستند کاتالیز می کند. از سوی دیگر، سیکلواکسیژناز ـ 2 در بافت های آسیب دیده و دچار التهاب، فعال شده و تشکیل پروستوگلاندین های القا کننده از قبیل پروستاگلاندین E2 را که در ارتباط با پاسخ شدید التهابی است کاتالیز می کند.
سیکلواکسیژناز ـ 2 در تنظیم حرارت و پاسخ درد در برابر جراحت نیز دخالت دارد. بنابراین تصور می شود مهار سیکلواکسیژناز ـ 2 توسط داروهای ضد التهاب غیر استروییدی سبب بروز اثرات ضد تب، ضد درد و ضد التهاب این داروها می شود. اما مهار هم زمان سیکلواکسیژناز ـ 1 ممکن است منجر به بروز بسیاری از اثرات ناخواسته داروهای ضد التهاب غیر استروییدی از قبیل زخم معده و مسمومیت کلیه شود. به علت این که توانایی داروهای ضد التهاب غیر استروییدی در مهار هر کدام از ایزوفرم ها متفاوت است، دارویی که بتواند سیکلواکسیژناز ـ 2 را در غلظت کم تر از غلظتی که برای مهار سیکلواکسیژناز ـ 1 نیاز است، مهار کند ممکن است دارویی با خطر کم تر تلقی شود. این مسئله منجر به عرضه داروهای ضد التهاب غیر استروییدی موسوم به « انتخابی سیکلواکسیژناز » شده است. هر چند نسبت فعالیت سیکلواکسیژناز ـ 1 به سیکلواکسیژناز ـ 2 در مورد داروهای ضد التهاب غیر استروییدی در انسان و حیوان گزارش شده است اما هنگام تفسیر چنین نسبت هایی باید دقت کرد، به این معنا که بسته به آزمایش انتخابی مورد استفاده، تفاوت گسترده ای مطرح است. انتخابی بودن داروهای ضد التهاب غیر استروییدی در حیوانات نیز متفاوت بوده و نسبت های انتخابی که در انسان ها گزارش شده است در سایر حیوانات به کار نمی رود.
به طور کلی داروها با نسبت‌های پیشنهادی که به طور ترجیحی در برابر فعالیت سیلکواکسیژناز ـ 2 عمل می کنند، ممکن است اثرات جانبی کم تری به علت سیکلواکسیژناز ـ 1 داشته باشند. نسبت‌های مطلوب در سگ‌ها در مورد کارپروفن ، ملوکسیکام ، دراکوکسیب و فیروکوکسیب گزارش شده است، در حالی که نسبت های غیر مطلوب در مورد آسپرین ، فنیل بوتازون و پیروکسیکام اعلام شده است. با مصرف داروهایی که کمتر سیگلو اکسیژناز ـ 1 را مهار می کنند بروز زخم گوارشی و مهار پلاکت ها کمتر خواهد بود اما بسیار ساده اندیشی است که تصور شود مهار کامل سیکلواکسیژناز ـ 2 هیچ گونه خطر بالقوه ای بر جا نخواهد گذاشت. در تحقیقاتی که به تازگی انجام شده، پیشنهاد شده است که سیکلواکسیژناز ـ 2 می تواند در اعضای مختلف از قبیل مغز، نخاع، تخمدان و کلیه به صورت ساختاری بیان شود. در سگ mRNA سیکلواکسیژناز ـ 2 در قوس هنله و ماکولا دنسا وجود داشته و ممکن است در پاسخ حفاظتی افت فشار خون نقش مهمی داشته باشد. اما در مطالعه ای که به تازگی صورت گرفته، نتوانستند بیان سیکلواکسیژناز ـ 2، را در کلیه های سگ نشان دهند و سوالات در رابطه با نقش آن بسیار است. به نظر می رسد سیکلواکسیژناز ـ 2 در بهبود زخم های گوارشی در انسان نیز حایز اهمیت است. و بعضی از مهارکننده های اختصاصی سیکلواکسیژناز ـ 2 به طور تجربی، التیام زخم را به تأخیر می اندازند. اگر چه سیکلواکسیژناز ـ 1 نقش عمده ای در تنظیم انعقاد خون بر عهده دارد اما ممکن است نقش آن در التهاب با اهمیت تر از آن باشد که در ابتدا تصور می شد.
داروهای ضد التهاب غیر استروییدی از طریق روندهای مختلف، سبب مهار آنزیم سیکلواکسیژناز می شوند. آسپیرین به صورت برگشت ناپذیر، باقی مانده سرین را در آنزیم سیکلواکسیژناز مهار کرده، و منجر به از بین رفتن کامل فعالیت سیکلواکسیژناز می شود.
دوره اثر بستگی به تولید مجدد آنزیم سیکلواکسیژناز دارد. بعد از تجویز آسپرین، فعالیت پلاکت برای تمام عمر (7 تا 10 روز) از بین می رود. بر خلاف آسپرین، بیشتر داروهای ضد التهاب غیر استروییدی، آنزیم سیکلواکسیژناز را به صورت رقابتی برگشت پذیر مهار می کنند و مدت زمان مهار آن ها، بیشتر در اثر حذف دارو تعیین می شود.
اثرات فارماکولوژیک
تمام داروهای ضد التهاب غیر استروییدی به جز استامینوفن، دارای اثر ضد تب، ضد درد و ضد التهاب هستند. این داروها به طور روزمره در تسکین درد و التهاب ناشی از استئوآرتریت در سگ ها، اسب ها و برای درمان درد و التهاب همراه با کولیک، بیماری ناویکولار و لنگش در اسب ها به کار می روند. استفاده از داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی در تسکین درد، در حول و حوش جراحی در حیوانات خانگی در حال افزایش است. به طور کلی این داروها فقط علایم درد و التهاب را از بین می برند و به طور بارزی، دوره آسیب پاتولوژیک بیماری را تغییر نمی دهند. قدرت ضد درد این داروها، از مخدرها کم تر است و بنابراین در برابر درد ملایم تا متوسط مؤثرترند.
داروهای ضد التهاب غیر استروییدی در موارد تب دار، سبب کاهش درجه حرارت بدن می شوند. هر چند اثرات سودمند تب به طور معمول بر اثرات منفی آن غلبه دارد. به هر حال داروهای ضد التهاب غیر استروییدی از اثر پروستاگلاندین E2 در هیپوتالاموس جلوگیری کرده و ضمن تسکین علامتی، موجب افزایش اشتها نیز خواهند شد. در اروپا، داروهای ضد التهاب غیر استروییدی همراه با آنتی بیوتیک ها برای درمان بیماری های حاد تنفسی در گاو استفاده شده اند و ممکن است با ایجاد اثرات ضد تب و ضد التهاب، سبب کاهش مرگ و میر شوند.
اثرات بعضی از داروهای ضد التهاب غیر استروییدی روی متابولیسم کندروسیت مورد بررسی قرار گرفته است. بعضی از این داروها از قبیل آسپرین، ناپروکس و ایبوپروفن، به دلیل جلوگیری از ساخت پروتئوگلیکان های غضروف، بر روی کندروسیت ها مسمومیت ایجاد می کنند. بقیه داروها هم چون، کارپروفن و ملوکسیکام ممکن است اثری بر کندروسیت ها نداشته باشند و یا این که با توجه به مقدار دارو، سبب تحریک تولید ماتریکس غضروف شوند. اثرات بالقوه مفید یا زیان آور داروهای ضد التهاب غیر استروییدی بر روی متابولیسم کندروسیت نیاز به مشخص شدن دارد.
مصرف داروهای ضد التهاب، غیر استروییدی ممکن است در درمان و پیشگیری از سرطان حائز اهمیت باشد. مطالعات اپیدمیولوژیک در انسان، نشان می دهد که مصرف آسپیرین با کاهش معناداری در موارد وقوع سرطان روده همراه است. شواهد جدیدتر حاکی از آن است که اثر درمانی داروهای ضد التهاب غیر استروییدی روی سرطان قولون به واسطه مهار آنزیم سیکلواکسیژناز ـ 2 است که احتمال دارد در بسیاری از سرطان های کم بدخیم و بدخیم، در سطح بالا تنظیم شود. در دامپزشکی، نشان داده شده است که پیرکسیکام، اندازه موتورهایی نظیر کارسینوم سلولی انتقالی را در سگ کاهش می دهد. مفید بودن داروهای مهار کننده سیکلواکسیژناز ـ 2 ممکن است به عنوان درمان اولیه یا کمکی در مدیریت سرطان به اثبات برسد.
تجویز و فارماکوکینتیک
بیشتر داروهای ضد التهاب غیر استروییدی، اسیدهای آلی ضعیف هستند که بعد از تجویز خوراکی به خوبی جذب می شوند، اما غذا می تواند در جذب خوراکی بعضی از این داروها همچون فنیل بوتازون، مکلوفنامات، فلونیکسین مگلومین، در اسب ها و نشخوار کنندگان اختلال ایجاد کند. داروهای ضد التهاب غیر استروییدی متعددی به شکل تزریقی برای تجویز وریدی، عضلانی یا زیر جلدی در دسترس اند. برخی از اشکال دارویی بسیار قلیایی اند و چنان چه در اطراف رگ تزریق شوند ممکن است سبب نکروز بافت شوند. وقتی این داروها جذب شدند به مقدار بالایی (بیش از 99 درصد) به پروتئین های پلاسما پیوند شده که فقط بخش اندکی از داروی غیر متصل در بافت ها، به صورت فعال حضور خواهد داشت. تجویز داروهای ضد التهاب غیر استروییدی به حیواناتی که مقدار آلبومین آن ها در سر م کم است می تواند منجر به افزایش مقدار داروی آزاد، بیش از حد انتظار شده که با اثرات سمی همراه است. این داروها شاید با سایر داروهایی که اتصال بالایی به پروتئین دارند بر سر جایگاه های اتصال رقابت کنند.
بیشتر داروهای ضد التهاب غیر استروییدی، در کبد دچار تغییر شکل زیستی شده و به متابولیت غیر فعال تبدیل می شوند که از راه کلیه و از طریق تصفیه گلومرولی و ترشح کلیوی دفع خواهند شد. تغییر شکل زیستی و نیمه عمر حذفی در گونه ها و در بعضی موارد در نژادها متفاوت است، بنابراین امکان این که مقدار دارو را از حیوان دیگری اقتباس کرد و خطری ایجاد نشود، وجود ندارد. بعضی از این داروها از قبیل ناپروکسن، اتودولاک و اسید مکلوفنامیک در بعضی از گونه ها دچار گردش مجدد کبدی ـ روده ای می شوند که منجر به نیمه عمرهای حذفی طولانی خواهد شد.
اثرات جانبی :
تمام داروهای ضد التهاب غیر استروییدی می توانند سبب بروز واکنش هایی شوند که بعضی از آن ها می توانند تهدید کننده زندگی باشند. بسیاری از واکنش ها، نسبت به این داروها به مقدار آن ها ارتباط دارد و با قطع دارو و مراقبت های نگهدارنده بر طرف می شوند.
زخم گوارشی، شایع ترین اثر جانبی این داروها محسوب می شود. از بین رفتن روندهای حفاظتی از دستگاه گوارش به علت مهار پروستاگلاندین های ساختاری است که جریان خون را به مخاط معده تنظیم کرده و تولید بی کربنات و موکوس را تحریک می کنند. در اثر این مهار، سد محافظتی قلیایی روده از بین رفته و امکان انتشار اسید معده به عقب به طرف مخاط، سلول های آسیب دیده و رگ های خونی میسر شده و سبب التهاب معده و زخم آن می شوند. داروهای ضد التهاب غیر استروییدی به ویژه آسپرین، هم چون اسیدهای آلی ممکن است به طور مستقیم سبب تحریک شیمیایی مخاط دستگاه گوارش شوند، گردش مجدد کبدی ـ روده ای بعضی از این داروها، ممکن است منجر به غلظت بالای دارو در صفرا شده که سبب افزایش قدرت ایجاد زخم در روده می شود. خون ریزی از دستگاه گوارش در اثر داروهای ضد التهاب غیر استروییدی ممکن است مخفی باشد و منجر به کم خونی ناشی از فقر آهن شده و یا این که شدیدتر رخ داده و منجر به استفراغ، استفراغ خونی و مدفوع خونی شود. اسب ها ممکن است دچار زخم دهان، زبان یا معده شده که با علایم کولیک (دل درد)، کاهش وزن یا شل شدن مدفوع همراه است. علاوه بر این، با تجویز این داروها، حساسیت ایدیوسینکراتیک نسبت به زخم قولون راست پشتی در اسب مورد توجه قرار گرفته است.
خون ریزی از دستگاه گوارش در اثر اختلال در فعالیت پلاکت پیچیده تر می شود. این داروها از تشکیل ترومبوکسان A2 که ماده پر قدرتی در تجمع پلاکت ها است جلوگیری می کند و به این دلیل، فعالیت آن ها مهار می شود. به علت این که مهار ترومبوکسان A2سبب بروز خون ریزی طولانی خواهد شد، ارزیابی زمان خون ریزی از مخاط دهان در حیواناتی که با این داروها درمان شده و در انتظار جراحی به سر می برند توصیه شده است. بعد از درمان طولانی مدت با داروهای ضد التهاب غیر استروییدی در سگ، گربه و اسب، دیسکرازی خونی گزارش شده است. تجویز استامینوفن به گربه ها، با کم خونی اجسام هینز، مت هموگلوبینمی، نارسایی کبدی و مرگ همراه است. دیسکرازی مغز استخوان نیز به علت تجویز فنیل بوتازون گزارش شده است.
نفروپاتی در اثر تجویز دراز مدت داروهای ضد التهاب غیر استروییدی در انسان معمول است. حیوانات با سابقۀ بیماری کلیوی که این داروها به آن ها تجویز می شود، بیماری ِشان شدت یافته و یا غیر قابل جبران خواهد شد و به ویژه آن هایی که تحت بی هوشی یا جراحی قرار می گیرند، باید مایعات بدن و خون رسانی به کلیه ها به خوبی تأمین شود.
اختلال کبدی در انسان و حیواناتی که داروهای ضد التهاب غیر استروییدی در آن ها به کار می رود به نسبت شایع است. تجویز روزمره این داروها، سبب تغییرات ملایم کبدی شده که عمدتاً با افزایش آنزیم های کبدی و بدون علایم بالینی یا اختلال فعالیت کبدی همراه است.
واکنش های ایدیوسینکراتیک ناشی از اختلال در فعالیت کبد یا نارسایی آن در انسان، به واسطه استامینوفن و سایر داروها، در سگ به واسطه استامینوفن، کارپروفن، اتودولاک و در اسب ها به علت فنیل بوتازون به ندرت روی می دهد. اختلال سلولی (آسیب سلول های کبدی، نکروز)، تورم مجرای صفراوی، با شواهد هیستوپاتولوژیکی جراحت همراه و مستند شده است. داروهای ضد التهاب غیر استروییدی باید در حیوانات مبتلا به بیماری قلبی کبدی با احتیاط تجویز شوند (18).
2-4مروری بر اهمیت و قدمت استفاده از گیاهان دارویی